بلاگ/آموزش بورس
شناسه خبر:533 تاریخ انتشار:1399/03/01 13:59 نویسنده: معصومه رنج خواه
مسیر کارآفرینان اجتماعی موفق

کارآفرین واژه‌ای است معانی متعددی برای آن بیان شده است. گاهاً این‌گونه برداشت می‌شود که کارآفرینی به معنی اشتغال‌زایی است در حالی که یک عمل کارآفرینانه برعکس می‌تواند اشتغال را حتی کاهش دهد. به طور مثال هنگامی که ماشین‌ها و تکنولوژی جای نیروی انسانی را در بسیاری از صنایع و حرفه‌ها گرفت، با ورود این نوآوری به چرخه اقتصاد اشتغال کاهش ولی بهره‌وری افزایش یافت، پس در عین کارآفرینی، اشتغال کاهش پیدا کرده است.

کارآفرینی برگرفته از واژه Entrepreneurship و به معنای فرایندی است نوآورانه که با شناسایی فرصت‌ها، به خلق ارزش می‌پردازد. همان‌طور که در تعریف مشخص است، نوآوری و خلاقیت شاخصه اصلی کارآفرینی هستند و خلق ارزش باید به گونه‌ای باشد که مشکل یا نیازی را در جامعه برطرف کرده باشد.

هدف افراد برای ورود به دنیای کارآفرینی متفاوت است. برخی بر کسب‌وکارهای مبتنی بر فروشندگی تمرکز دارند، برخی به دنبال اختراع و نوآوری و سایر آنها به دنبال کسب قدرت، انحصارطلبی و سود اقتصادی هستند. هر یک از این سه انگیزه می‌تواند کارآفرینان را به حوزه‌های مختلف کارآفرینی هدایت نماید.

میسیر کارآفرینان اجتماعی

کارآفرینی اجتماعی

کارآفرینی اجتماعی همان‌طور که از اسم آن مشخص است به عمل کارآفرینانه‌ای گفته می‌شود که باعث ایجاد اثر مثبت و سازنده در جامعه شده باشد، مثلاً افراد زیادی بتوانند از نتیجه آن استفاده کرده، باعث کاهش هزینه‌ها و به طور کلی بهبود زندگی افراد شود. اغلب کارآفرینان اجتماعی در زمینه‌های محیط‌زیستی و فرهنگی فعالیت می‌کنند و حل مشکلات اجتماعی اولویت بیشتری از سود سازی برای آن‌ها دارد؛ به عبارت دیگر انگیزه اصلی کارآفرینان اجتماعی، اهداف خیرخواهانه برای جامعه است در حالی که برای کارآفرینان معمولی پول ایجاد انگیزش خواهد کرد.

یکی از دلایل به وجود آمدن مفهوم کارآفرین اجتماعی، بحران‌های اجتماعی است. دولت‌ها دیگر توانایی پاسخ به نیازهای روز‌افزون مردم را ندارند و این زمینه را برای جست‌وجوی راهی جدید فراهم می‌کند. علاوه بر آن، کمبود منابع خود باعث اعمال فشار مضاعف بر جامعه شده است. افزایش فقر، بیکاری، نابرابری‌های اجتماعی و ناتوانی سازمان‌های دولتی در مواجهه با این مشکلات باعث ظهور کارآفرینان اجتماعی گردید.

تفاوت کارآفرینی اجتماعی و خیریه

کارآفرین اجتماعی نه تنها خود باور و اشتیاق رفاه و بهبود اجتماعی را دارد بلکه مخاطبان خود را نیز با خود در این مسیر همراه می‌کند. خیریه‌ها از کمک‌های مردم برای رفع نیاز نیازمندان استفاده می‌کنند در حالی که کارآفرینان در راه‌هایی سرمایه‌گذاری می‌کنند که خود راهی برای کمک به مردم باشد. خیریه نسبت به حل بحران‌های جامعه دید کوتاه‌مدت دارد در حالی که کارآفرینی اجتماعی در تلاش است راه‌هایی را ایجاد کند تا مردم در بلندمدت بتوانند از آن برای عبور از مشکلاتشان استفاده نمایند. کارآفرینی اجتماعی به دنبال خلق ارزشی است که در آینده ماندگار باشد و همچنان روند تأثیرگذاری خود را حفظ نماید.

مسیر کارآفرینان اجتماعی

افراد، کارآفرین زاده نمی‌شوند بلکه در مسیر تجربیات زندگی، کارآفرین بودن را می‌آموزند. کارآفرینان اجتماعی باید صبور بوده و توانایی مدیریت اهداف مخاطره‌آمیز را داشته باشند. آنها خلاق بوده و می‌توانند نگاهی متفاوت به مسائل داشته باشند. کارآفرینان باید افرادی هدایتگر، با اعتماد به نفس و تلاشگر باشند تا در مواجهه با چالش‌ها بتوانند به مسیر خود ادامه دهند.

مسیر کارآفرینان اجتماعی بسیار شبیه به کارآفرینان تجاری است. آنها باید بتوانند فرصت‌ها را شناسایی نمایند، فرصت‌هایی که نمایانگر جای خالی یک نیروی محرکه برای ارتقاء سطح کیفیت و رضایت مردم از زندگی باشد.

پس از درک مسائل اجتماعی و یافتن فرصت مناسب می‌بایست با روش‌های خلاقانه و نوآورانه جهت بهره‌برداری از آن فرصت اقدام کنند. منابع مورد نیاز را بررسی کرده و برنامه‌ریزی نمایند تا این منابع را به بهترین نحو مورد استفاده قرار دهند. از آنجایی که لازمه بقاء هر کسب‌وکاری سودهی می‌باشد باید به این مهم توجه کرده و سرمایه مورد نیاز خود را برآورد و برای تأمین آن برنامه‌ریزی کرده باشند. در نهایت با ایجاد بستر مناسب و داشتن برنامه استراتژیک طرح یا ایده اولیه فعالیت کارآفرینانه اجرا می‌شود که در تمامی مراحل اجرای طرح باید خلاقیت و اصلاح روندها ادامه داشته باشد.

نکات مهم در مسیر کارآفرینان اجتماعی

  1. اشتیاق به ایجاد تغییر در جامعه: انگیزه اصلی کارآفرینان اجتماعی تمایل به حل معضلات اجتماعی است تا بتوانند از این طریق ارزشی پایدار بسازد.
  2. توجه به نیازهای اجتماعی: کارآفرینان اجتماعی باید بتوانند نیازهای اجتماعی را شناسایی کرده و روش‌های حل آن را پیش‌بینی نمایند. این روش‌های برآوردی می‌بایست واقع‌گرایانه و قابل اجرا باشد.
  3. نوآوری و خلاقیت: نوآوری و تازگی در شیوه‌ها و ایده‌ها لازمه هر عمل کارآفرینانه است. کارآفرین اجتماعی می‌کوشد با استفاده از خلاقیت، مسیر جدیدی ابداع نماید که در قبال هزینه کمتر و رفاه اجتماعی بالاتری را نصیب جامعه نماید.
  4. تقویت ریسک‌پذیری: همواره در مسیر کارآفرینان اجتماعی حوادث و اتفاقات پیش‌بینی نشده وجود دارد که مدیریت این نااطمینانی در مسیر درست نیازمند روحیه ریسک‌پذیری در کارآفرینان است. البته قبل از هر اقدامی باید تمامی عواقب احتمالی طی یک برنامه مدون و دقیق برآورد شده باشد تا مخاطرات پیش رو تا حد زیادی قابل کنترل باشند.
  5. تأمین سرمایه مالی: سرمایه مالی یکی از مهم‌ترین پشتوانه‌ها برای فعالیت‌های کارآفرینی می‌باشد. ممکن است گمان شود به دلیل اولویت اصلی کارآفرینان اجتماعی برای انجام فعالیت‌های بشر دوستانه، تأمین مالی مورد نیاز فعالیت‌های آنها از طریق کمک‌های دیگر افراد جامعه انجام گیرد. در حالی که این مسئله کاملاً اشتباه است. تأمین سرمایه مورد نیاز کارآفرینان اجتماعی می‌تواند از چند روش صورت گیرد: 1. دریافت تسهیلات و وام بانکی 2. یافتن سرمایه‌گذار 3. پیوستن به پارک‌های علم ‌و فناوری 4. استفاده از کمپین‌های سرمایه‌گذاری جمعی یا تأمین سرمایه از طریق افرادی که از مشتریان احتمالی آنها خواهند بود.
  6. داشتن تعهد و سخت‌کوشی: تعهد آنها از انگیزه خدمت به خلق نشأت می‌گیرد. از لازمه موفقیت در هر مسیری تلاش و تحمل سختی‌ها در عین درس گرفتن از شکست‌ها است.
  7. توانایی برنامه‌ریزی هدفمندی و تصمیم‌گیری: کارآفرین اجتماعی باید خلأهای جامعه را به‌درستی کشف نماید و میزان نیازمندی آن در جامعه را برسی کند. ایده‌ی یک فعالیت اجتماعی در قالب نوآوری باید عام المنفعه باشد تا نه تنها بخش خاصی از جامعه بلکه بتواند مورد استفاده همگان قرار گیرد. لذا برای درک فرصت‌ها و استفاده بهینه از آنها لازم است با هدفمندی و مطابق با برنامه‌ای جامع و کامل مسیر کارآفرینان اجتماعی مشخص شود.
  8. داشتن روابط اجتماعی قوی: توانایی برقراری ارتباط مؤثر با افراد، کارآفرینان را کمک می‌کند تا جامعه هدف خود را بهتر شناخته و همچنین بتوانند با تشکیل تیم متخصص و پویا زمینه موفقیت خود را تقویت نمایند.

کارآفرین اجتماعی و سرمایه اجتماعی

سرمایه اجتماعی را می‌توان همان سرمایه انسانی دانست که در روابط اجتماعی خود را نشان می‌دهد. ارزش‌ها و هنجارها آن چیزی است که می‌تواند در افراد منجر به رفتار جمعی شود. کارآفرین اجتماعی باعث تقویت سرمایه اجتماعی می‌شود و سرمایه اجتماعی عامل رشد اقتصادی است. در واقع سرمایه اجتماعی چیزی است که از اعتماد و همکاری میان افراد جامعه به وجود می‌آید و به وسیله آن می‌توان هزینه‌های تولید نوآورانه را کاهش داد. کارآفرینی اجتماعی فرایندی است که با استفاده از ایده‌های خلاقانه سرمایه اجتماعی خلق می‌کند.

مسیر کارآفرین اجتماعی

چالش‌های مسیر کارآفرینان اجتماعی

حمایت و ارتباط بخش‌های مختلف اجتماع از جمله دولت، بخش خصوصی، دانشگاه‌ها و ... در روند اثربخشی فرایند کارآفرینی اجتماعی اثر خواهد داشت. برای مثال دولت از طریق ارائه تسهیلات مالی، حذف مالیات‌ها و قوانین محدودکننده می‌تواند به توسعه کارآفرینی اجتماعی سرعت بخشد. در کنار آن بخش خصوصی و سازمان‌ها با رعایت مسئولیت‌های اجتماعی و محیط‌زیستی می‌تواند فرهنگ کارآفرینی اجتماعی را رواج دهد. حمایت خیریه‌ها نیز می‌تواند در پیشبرد اهداف کارآفرینان اجتماعی کمک‌کننده باشد.

دانشگاه‌ها می‌توانند با برگزاری دوره‌های آموزشی افراد کارآفرین پرورش داده، مهارت‌های کارآفرینی را به آنها بیاموزد و عواقب و دستاوردهای کارآفرینی را شرح دهد تا از این روش سطح آگاهی افراد افزایش یابد. علاوه بر آن فرهنگ اقدامات انسان دوستانه را نیز می‌توان با اطلاع رسانی و افزایش آگاهی در قالب برگزاری سمینارها و دوره‌های آموزشی در بین افراد رواج داده شود.

جمع‌بندی

همان‌طور که برای موفقیت در هر کاری باید در آن عشق و علاقه زیادی داشته باشیم، اشتیاق به فعالیت‌های عام‌المنفعه در کارآفرینی اجتماعی نیز از الزامات موفقیت در این راه است.

با توجه به بحران‌های اقتصادی سال‌های اخیر در جهان، نیاز به کارآفرینی اجتماعی جهت بهبود در وضع زندگی اقشار آسیب‌پذیر بیشتر احساس می‌شود. تحقق توسعه پایدار که به مفهوم ایجاد توسعه در تمامی ابعاد اقتصادی، فرهنگی، سیاسی و اجتماعی است، به ارزش‌های اجتماعی و محیط زیستی و ایجاد اقتصاد سالم و پایدار توجه ویژه‌ای دارد.

مشارکت عمومی نهادها و افراد جامعه در تصمیم‌گیری‌های اجتماعی تأثیر مطلوبی در پرورش خلاقیت و توسعه کارآفرینی اجتماعی دارد و توانایی‌های بالقوه آنان را آشکار می‌سازد.

برای مطالعه بیشتر می‌توانید به مطلب نوآوری و کارآفرینی و آشنایی با مفاهیم اولیه کارآفرینی مراجعه کنید.

دسته بندی: آموزش بورس آموزش
مطالب پیشنهادی
نظرات